{"id":14808,"date":"2022-01-28T08:32:40","date_gmt":"2022-01-28T07:32:40","guid":{"rendered":"https:\/\/hub.hslu.ch\/informatik\/?p=14808"},"modified":"2026-02-11T14:52:35","modified_gmt":"2026-02-11T13:52:35","slug":"agile-transformation-so-gelingt-der-wechsel","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/hub.hslu.ch\/informatik\/agile-transformation-so-gelingt-der-wechsel\/","title":{"rendered":"Agile Transformation: So gelingt der Wechsel"},"content":{"rendered":"\n<p>Von <a href=\"https:\/\/www.linkedin.com\/in\/besart-hoxhaj-5ba2a2180\/\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">Besart Hoxhaj<\/a>, Teilnehmer des <a href=\"https:\/\/www.hslu.ch\/de-ch\/informatik\/weiterbildung\/digital-value-creation\/cas-it-management\/\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">CAS IT Management &amp; Agile Transformation<\/a><\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><strong> Nutzen Sie Vorgehensmodelle des Projekt- und Produktmanagements. So gelingt der Wechsel von klassisch zu agil.<\/strong><\/h2>\n\n\n\n<p>Ein potenzieller Wechsel der Organisationsform von klassisch zu agil wird \u00abagile Transformation\u00bb genannt. Mit einem solchen Wechsel reagieren Organisationen auf die Digitalisierung \u2013 meist dann, wenn sie in einem stark digitalisierten Umfeld t\u00e4tig sind. Sie m\u00fcssen ihren Platz im neuen \u00d6kosystem finden oder sich neu erfinden.<\/p>\n\n\n\n<p>Diese Situationen erfordern<a> <\/a>eine Transformation:<\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\"><li><strong>Kundenbed\u00fcrfnisse \u00e4ndern sich<\/strong>: Kundinnen und Kunden m\u00f6chten zum Beispiel neu auf unterschiedliche Arten kommunizieren.<\/li><li><strong>Neue Technologien<\/strong> bestimmen den Markt: Unternehmen m\u00fcssen darum ihre &nbsp;Produkte und\/oder Dienstleistungen neu \u00fcberdenken.<\/li><li><strong>Gesellschaft und Politik<\/strong> haben neue Anforderungen: Sie verlangen zum Beispiel, dass Unternehmen ihre Verantwortung in Bezug auf den Klimaschutz wahrnehmen.<\/li><li><strong>Neue Konkurrenz:<\/strong> Start-up-Unternehmen und Wettbewerber, die aus der digitalen Ecke kommen, dr\u00e4ngen auf den Markt.<\/li><\/ul>\n\n\n\n<blockquote class=\"wp-block-quote is-layout-flow wp-block-quote-is-layout-flow\"><p>Der schwierigste Teil in der agilen Transformation ist die Kulturver\u00e4nderung. Dieser Beitrag zeigt auf, dass eine neue Denkweise und ein systematisches Vorgehen n\u00f6tig sind. Dabei ist es grundlegend, dass sich das Top Management dazu bekennt.<\/p><cite>Kommentar des Programmleiters&nbsp;<a href=\"https:\/\/www.hslu.ch\/de-ch\/hochschule-luzern\/ueber-uns\/personensuche\/profile\/?pid=1438\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">Georges Grivas<\/a>&nbsp;zu diesem Blogbeitrag aus dem&nbsp;<a href=\"https:\/\/www.hslu.ch\/de-ch\/informatik\/weiterbildung\/digital-value-creation\/cas-it-management\/\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">CAS IT Management &amp; Agile Transformation<\/a><\/cite><\/blockquote>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-full is-style-rounded\"><a href=\"https:\/\/hub.hslu.ch\/informatik\/wp-content\/blogs.dir\/632\/files\/sites\/3\/Urheberrecht-Sabina-Lammert-borisgloger-consulting.jpg\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"749\" height=\"317\" src=\"https:\/\/hub.hslu.ch\/informatik\/wp-content\/blogs.dir\/632\/files\/sites\/3\/Urheberrecht-Sabina-Lammert-borisgloger-consulting.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-14815\" srcset=\"https:\/\/hub.hslu.ch\/informatik\/wp-content\/blogs.dir\/632\/files\/sites\/3\/Urheberrecht-Sabina-Lammert-borisgloger-consulting.jpg 749w, https:\/\/hub.hslu.ch\/informatik\/wp-content\/blogs.dir\/632\/files\/sites\/3\/Urheberrecht-Sabina-Lammert-borisgloger-consulting-300x127.jpg 300w\" sizes=\"auto, (max-width: 749px) 100vw, 749px\" \/><\/a><figcaption><em>F\u00fcr eine agile Transformation m\u00fcssen alle Mitarbeitenden an Bord genommen werden. Wer sich str\u00e4ubt, kann die ganze Transformation gef\u00e4hrden (Bildquelle: <a href=\"http:\/\/www.sabinalammert.com\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">Sabina Lammert<\/a>)<\/em>.<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n<hr class=\"wp-block-separator\"\/>\n\n\n\n<p><strong>Entscheidend ist eine neue Unternehmenskultur<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Streben Sie einen Kulturwandel vom klassischen zu einem agileren Organisationsverst\u00e4ndnis an? In diesem Fall ist die pers\u00f6nliche Ver\u00e4nderungsbereitschaft der Beteiligten entscheidend: Vorgesetzte und Mitarbeitende m\u00fcssen daf\u00fcr offen sein. Denn eine Ver\u00e4nderung verlangt ihnen fachlich wie auch pers\u00f6nlich vieles ab. Sie m\u00fcssen sich von den in der Vergangenheit bew\u00e4hrten und einge\u00fcbten Prozessen und Strukturen verabschieden.<\/p>\n\n\n\n<p>Um die Beteiligten dabei zu unterst\u00fctzen, braucht es eine neue Unternehmenskultur. Diese entscheidet \u00fcber den Erfolg einer Transformation. Eine agile Organisationsform pr\u00e4gt die Kultur neu. Sie verlangt, dass die Beteiligten einen inneren Antrieb entwickeln. Sie motiviert sie dazu, aus ihrer Komfortzone herauszutreten und Ver\u00e4nderungen anzustreben.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Neue Rollen einnehmen in der agilen Welt<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Dieser kulturelle Wechsel und Wandel braucht sehr viel Zeit. Er verlangt nach den richtigen Personen in der richtigen Rolle. Organisatorische Hilfsmittel k\u00f6nnen dabei n\u00fctzlich sein: Etwa das Framework Scrum. Das ist ein Vorgehensmodel, das f\u00fcr die Softwarentwicklung entwickelt wurde. Es sorgt daf\u00fcr, dass die beteiligten Personen bestimmte Rollen einnehmen. In diesem Vorgehensmodell des Projekt- und Produktmanagements bestimmt man beispielsweise die Rolle des \u00abProduct Owners\u00bb oder des \u00abScrum Masters\u00bb. Scrum bietet auch aber auch Rollen im \u00abDevelopment Team\u00bb an.<\/p>\n\n\n\n<p>Der schwierigste Teil in der agilen Transformation ist die Kulturver\u00e4nderung. Dabei ist das Comittment vom Top Management, das Verst\u00e4ndnis der neuen Denkweise und schlussendlich die systematische Vorgehensweise (etwa nach Scrum Framework) essentiell.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-large is-style-rounded\"><a href=\"https:\/\/hub.hslu.ch\/informatik\/wp-content\/blogs.dir\/632\/files\/sites\/3\/jason-goodman-6awfTPLGaCE-unsplash.jpg\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1024\" height=\"683\" src=\"https:\/\/hub.hslu.ch\/informatik\/wp-content\/blogs.dir\/632\/files\/sites\/3\/jason-goodman-6awfTPLGaCE-unsplash-1024x683.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-14820\" srcset=\"https:\/\/hub.hslu.ch\/informatik\/wp-content\/blogs.dir\/632\/files\/sites\/3\/jason-goodman-6awfTPLGaCE-unsplash-1024x683.jpg 1024w, https:\/\/hub.hslu.ch\/informatik\/wp-content\/blogs.dir\/632\/files\/sites\/3\/jason-goodman-6awfTPLGaCE-unsplash-300x200.jpg 300w, https:\/\/hub.hslu.ch\/informatik\/wp-content\/blogs.dir\/632\/files\/sites\/3\/jason-goodman-6awfTPLGaCE-unsplash-768x512.jpg 768w, https:\/\/hub.hslu.ch\/informatik\/wp-content\/blogs.dir\/632\/files\/sites\/3\/jason-goodman-6awfTPLGaCE-unsplash-1536x1024.jpg 1536w, https:\/\/hub.hslu.ch\/informatik\/wp-content\/blogs.dir\/632\/files\/sites\/3\/jason-goodman-6awfTPLGaCE-unsplash-600x400.jpg 600w, https:\/\/hub.hslu.ch\/informatik\/wp-content\/blogs.dir\/632\/files\/sites\/3\/jason-goodman-6awfTPLGaCE-unsplash-928x619.jpg 928w, https:\/\/hub.hslu.ch\/informatik\/wp-content\/blogs.dir\/632\/files\/sites\/3\/jason-goodman-6awfTPLGaCE-unsplash.jpg 2048w\" sizes=\"auto, (max-width: 1024px) 100vw, 1024px\" \/><\/a><figcaption><em>Die Rollen m\u00fcssen neu verteilt werden: Ein kultureller Wandel verlangt nach den richtigen Personen in der richtigen Rolle. Das Vorgehensmodell Scrum kann dabei helfen (Bildquelle: Unsplash).<\/em><\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n<p>Das sind die Aufgaben in den jeweiligen Rollen:<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Product Owner:<\/strong> Die Product Owner erarbeiten zusammen mit den Stakeholdern die umzusetzenden Features. Ein Feature gibt eine klar abgegrenzte Funktionalit\u00e4t wieder, welche die Stakeholder vom Produkt erwarten. Stakeholder sind alle Personen, die sich f\u00fcr ein auszulieferndes Produkt oder umzusetzendes Projekt interessieren.&nbsp;Die Product Owner setzen dabei die Priorit\u00e4ten. Sie sind auch daf\u00fcr verantwortlich, die Arbeit und den Wert des Entwicklungsteams zu maximieren.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Scrum Master:<\/strong>&nbsp; Die Scrum Master sind so eine Art Vermittelnde oder Unterst\u00fctzende in den Scrum Teams. Sie streben st\u00e4ndige Optimierungen an. Sie helfen den Teams, immer besser zu werden und ihre Arbeit qualitativ zu steigern. Zudem sorgen Scrum Master daf\u00fcr, dass alle Beteiligten die Spielregeln einhalten. Sie unterst\u00fctzen die Teams dabei, sich selbst gut zu organisieren.<br><br><strong>Development Team:<\/strong>&nbsp;Die Development Teams arbeiten als selbstorganisierte, eigenverantwortliche Einheiten. Sie sorgen f\u00fcr eine hohe Qualit\u00e4t der Produkte und verantworten die umgesetzten Features. Sie verpflichten sich nach jeder Iteration ein auslieferbares Produktinkrement zu erstellen. Eine Iteration ist eine festgelegte Zeitspanne, in der ein agiles Team ein potenziell auslieferbares Produkt entwickelt. Ein typisches agiles Projekt besteht aus einer Reihe von Iterationen. Diese werden auch als&nbsp;<a href=\"https:\/\/www.agile-academy.com\/de\/agiles-lexikon\/sprint\/\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">Sprints<\/a>&nbsp;bezeichnet.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Herausforderungen der Rollenbesetzung<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Wie bereits erw\u00e4hnt, haben Menschen, die sich f\u00fcr eine agile Transformation eignen, eine agile Pers\u00f6nlichkeit. Sie sind bereit, neue Rollen einzunehmen. In der Vergangenheit wurden in klassischen Organisationen h\u00e4ufig hierarchische Strukturen geschaffen. Diese erschwerten die Leistungsf\u00e4higkeit der Organisationen. Solche Pers\u00f6nlichkeiten sind nicht bereit, von ihren angestammten Positionen auf eine Zielorganisation zu wechseln. Sie nehmen einen Wechsel als Prestigeverlust wahr. Deshalb passen sie nicht zu neuen Rollen und k\u00f6nnen die gesamte Transformation zum Scheitern bringen.<\/p>\n\n\n\n<p><em>Frage in die Runde: Welche Erfahrungen haben Sie mit Kulturwandel gemacht? Wo sehen Sie L\u00f6sungsans\u00e4tze? Bitte schreiben Sie diese ganz zuunterst in die Kommentarspalte!<\/em> <\/p>\n\n\n\n<p> Ver\u00f6ffentlicht am 28. Januar 2022 <\/p>\n\n\n\n<hr class=\"wp-block-separator\"\/>\n\n\n<div class=\"blue-box\">\n\t<div class=\"row\">\n\t\t<div class=\"col-md-12\">\n\t\t\t<figure id=\"attachment_14821\" aria-describedby=\"caption-attachment-14821\" style=\"width: 150px\" class=\"wp-caption alignright\"><a href=\"https:\/\/hub.hslu.ch\/informatik\/wp-content\/blogs.dir\/632\/files\/sites\/3\/Besart-Hoxhaj.jpg\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"size-thumbnail wp-image-14821\" src=\"https:\/\/hub.hslu.ch\/informatik\/wp-content\/blogs.dir\/632\/files\/sites\/3\/Besart-Hoxhaj-150x150.jpg\" alt=\"\" width=\"150\" height=\"150\"><\/a><figcaption id=\"caption-attachment-14821\" class=\"wp-caption-text\">Besart Hoxhaj<\/figcaption><\/figure>\n<p><b>Engagiert sich f\u00fcr den Wandel: <\/b><a href=\"https:\/\/www.linkedin.com\/in\/besart-hoxhaj-5ba2a2180\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">Besart Hoxhaj<\/a> ist Requirement Engineer bei der <a href=\"https:\/\/www.css.ch\/de\/ueber-css.html\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">CSS Versicherung<\/a> in Luzern. Er besuchte das <a href=\"https:\/\/www.hslu.ch\/de-ch\/informatik\/weiterbildung\/digital-value-creation\/cas-it-management\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">CAS IT Management &amp; Agile Transformation<\/a>. Dort setzte er sich mit Agilit\u00e4t auseinander und schrieb diesen Blogbeitrag. A<span class=\"cf0\">ktuell besucht er das <a href=\"https:\/\/www.hslu.ch\/de-ch\/technik-architektur\/weiterbildung\/technik\/cas-design-thinking\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">CAS Design Thinking<\/a> und plant, das <a href=\"https:\/\/www.hslu.ch\/de-ch\/informatik\/weiterbildung\/digital-value-creation\/mas-digital-business-management\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">MAS Digital Business Management<\/a> zu machen<\/span>. Ein CAS kann Bestandteil eines MAS sein.<\/p>\n<p>Hoxhaj befasst sich auch in seiner t\u00e4glichen Arbeit als Requirement Engineer mit sich st\u00e4ndig wandelnden Anforderungen. Er wundert sich dar\u00fcber, dass es zuweilen Jahre dauern kann, bis Mitarbeitende, die Scrum nutzen, eine gute Rollentrennung und \u00dcberf\u00fchrung erreichen.&nbsp;<\/p>\n<p><strong>W<\/strong><strong>eiterkommen via Weiterbildung<\/strong>: Im <a href=\"https:\/\/www.hslu.ch\/de-ch\/informatik\/weiterbildung\/digital-value-creation\/cas-it-management\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">CAS IT Management &amp; Agile Transformation<\/a>&nbsp;erfahren Sie, wie die Verschmelzung der Business- und IT-Welt zur Business-Agilit\u00e4t f\u00fchrt. Die Dozierenden stellen Ihnen alle wichtigen Konzepte sowie aktuelle Themen und Trends des IT-Managements vor. In dieser Weiterbildung vertiefen Sie aus Managementsicht praxisbezogen Ihre Kenntnisse \u00fcber die agile Transformation. Die Weiterbildung <a href=\"https:\/\/www.hslu.ch\/de-ch\/informatik\/weiterbildung\/digital-value-creation\/cas-digital-transformation\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">CAS Digital Transformation<\/a> eignet sich als Basis-CAS f\u00fcr weiterf\u00fchrende CAS der Hochschule Luzern \u2013 Informatik.&nbsp;<\/p>\n<p><strong>Kompakte Einblicke<\/strong>: Der <a href=\"https:\/\/www.hslu.ch\/de-ch\/informatik\/weiterbildung\/digital-value-creation\/fachkurs-digitale-transformation-und-arbeitswelt-4\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">Fachkurs Digitale Transformation und Arbeitswelt 4.0&nbsp;<\/a> zeigt auf, wie Mitarbeitende und F\u00fchrungskr\u00e4fte zukunftsrelevantes Wissen mobilisieren k\u00f6nnen: Hier lernen Sie, welche Schl\u00fcsselkompetenzen jetzt notwendig sind. Im <a href=\"https:\/\/www.hslu.ch\/de-ch\/informatik\/weiterbildung\/digital-value-creation\/fk-digitale-transformation-verwaltung\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">Fachkurs Digitale Transformation f\u00fcr die Verwaltung<\/a> erfahren Sie, wie Sie Digitalisierung aktiv mitgestalten.<\/p>\n<p>Besuchen Sie unsere&nbsp;(<a href=\"https:\/\/www.hslu.ch\/de-ch\/informatik\/agenda\/veranstaltungen\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">Online)Info-Veranstaltungen<\/a><strong>! <\/strong><\/p>\n<p><strong>&nbsp;<\/strong><strong>Informatik-Blog abonnieren:<\/strong>&nbsp;In diesem Blog erfahren Sie mehr \u00fcber Trends aus der Welt der Informatik. Wir bieten Einsichten in unser Departement und Portr\u00e4ts von IT-Vordenkerinnen, Vision\u00e4ren und spannenden Menschen: Jetzt&nbsp;<a href=\"https:\/\/hub.hslu.ch\/informatik\/#newsletter\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">abonnieren.<\/a><\/p>\n<p><strong>Im Weiterbildungs-Blog st\u00f6bern<\/strong>: Was lernen unsere CAS-Teilnehmenden? Was machen sie beruflich? In unserem&nbsp;<a href=\"https:\/\/blog.hslu.ch\/informatik-wb\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">Weiterbildungs-Blo<\/a>g erfahren Sie mehr. Hier bloggen aktuelle CAS-Teilnehmende aus ihren Weiterbildungsprogrammen heraus. Wir&nbsp;<a href=\"https:\/\/blog.hslu.ch\/informatik-wb\/2020\/03\/11\/richtig-gut-bloggen-auf-dem-wb-blog-der-hochschule-luzern-informatik\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">unterst\u00fctzen und f\u00f6rdern<\/a>&nbsp;die Bloggenden aktiv in diesem Qualifikationsschritt.<\/p>\n\t\t<\/div>\n\t<\/div>\n<\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Agile Transformationen verlangen nach agilen Pers\u00f6nlichkeiten. Wer in alten Verhaltensmustern verharrt, gef\u00e4hrdet die Umwandlung. Setzen Sie auf internen Kulturwandel. <\/p>\n","protected":false},"author":21,"featured_media":14809,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"inline_featured_image":false,"_relevanssi_hide_post":"","_relevanssi_hide_content":"","_relevanssi_pin_for_all":"","_relevanssi_pin_keywords":"","_relevanssi_unpin_keywords":"","_relevanssi_related_keywords":"","_relevanssi_related_include_ids":"","_relevanssi_related_exclude_ids":"","_relevanssi_related_no_append":"","_relevanssi_related_not_related":"","_relevanssi_related_posts":"20494,20458,20387,20207,20155,20115","_relevanssi_noindex_reason":"","footnotes":"","_links_to":"","_links_to_target":""},"categories":[134],"tags":[54030,653463,653559],"class_list":["post-14808","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-weiterbildung","tag-digitale-transformation","tag-leadership","tag-new-work"],"acf":[],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v27.4 - https:\/\/yoast.com\/product\/yoast-seo-wordpress\/ -->\n<title>Agile Transformation: So gelingt der Wechsel - Informatik an der Hochschule Luzern<\/title>\n<meta name=\"description\" content=\"Agile Transformationen verlangen nach agilen Pers\u00f6nlichkeiten. Wer in alten Verhaltensmustern verharrt, gef\u00e4hrdet die Umwandlung. Setzen Sie auf internen Kulturwandel. %\" \/>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/hub.hslu.ch\/informatik\/agile-transformation-so-gelingt-der-wechsel\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"de_DE\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Agile Transformation: So gelingt der Wechsel - Informatik an der Hochschule Luzern\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Agile Transformationen verlangen nach agilen Pers\u00f6nlichkeiten. Wer in alten Verhaltensmustern verharrt, gef\u00e4hrdet die Umwandlung. Setzen Sie auf internen Kulturwandel. %\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/hub.hslu.ch\/informatik\/agile-transformation-so-gelingt-der-wechsel\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Informatik an der Hochschule Luzern\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2022-01-28T07:32:40+00:00\" \/>\n<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2026-02-11T13:52:35+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/hub.hslu.ch\/informatik\/wp-content\/blogs.dir\/632\/files\/sites\/3\/annie-spratt-hCb3lIB8L8E-unsplash.jpg\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"2048\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"1344\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/jpeg\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"Gabriela Bonin\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Geschrieben von\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"Gabriela Bonin\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Gesch\u00e4tzte Lesezeit\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"5\u00a0Minuten\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\\\/\\\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":[\"Article\",\"BlogPosting\"],\"@id\":\"https:\\\/\\\/hub.hslu.ch\\\/informatik\\\/agile-transformation-so-gelingt-der-wechsel\\\/#article\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/hub.hslu.ch\\\/informatik\\\/agile-transformation-so-gelingt-der-wechsel\\\/\"},\"author\":{\"name\":\"Gabriela Bonin\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/hub.hslu.ch\\\/informatik\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/27da2348b7e471b60538f142295c83eb\"},\"headline\":\"Agile Transformation: So gelingt der Wechsel\",\"datePublished\":\"2022-01-28T07:32:40+00:00\",\"dateModified\":\"2026-02-11T13:52:35+00:00\",\"mainEntityOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/hub.hslu.ch\\\/informatik\\\/agile-transformation-so-gelingt-der-wechsel\\\/\"},\"wordCount\":823,\"commentCount\":2,\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/hub.hslu.ch\\\/informatik\\\/agile-transformation-so-gelingt-der-wechsel\\\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\\\/\\\/hub.hslu.ch\\\/informatik\\\/wp-content\\\/blogs.dir\\\/632\\\/files\\\/sites\\\/3\\\/annie-spratt-hCb3lIB8L8E-unsplash.jpg\",\"keywords\":[\"Digitale Transformation\",\"Leadership\",\"New Work\"],\"articleSection\":[\"Weiterbildung\"],\"inLanguage\":\"de-CH\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"CommentAction\",\"name\":\"Comment\",\"target\":[\"https:\\\/\\\/hub.hslu.ch\\\/informatik\\\/agile-transformation-so-gelingt-der-wechsel\\\/#respond\"]}]},{\"@type\":[\"WebPage\",\"ItemPage\"],\"@id\":\"https:\\\/\\\/hub.hslu.ch\\\/informatik\\\/agile-transformation-so-gelingt-der-wechsel\\\/\",\"url\":\"https:\\\/\\\/hub.hslu.ch\\\/informatik\\\/agile-transformation-so-gelingt-der-wechsel\\\/\",\"name\":\"Agile Transformation: So gelingt der Wechsel - Informatik an der Hochschule Luzern\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/hub.hslu.ch\\\/informatik\\\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/hub.hslu.ch\\\/informatik\\\/agile-transformation-so-gelingt-der-wechsel\\\/#primaryimage\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/hub.hslu.ch\\\/informatik\\\/agile-transformation-so-gelingt-der-wechsel\\\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\\\/\\\/hub.hslu.ch\\\/informatik\\\/wp-content\\\/blogs.dir\\\/632\\\/files\\\/sites\\\/3\\\/annie-spratt-hCb3lIB8L8E-unsplash.jpg\",\"datePublished\":\"2022-01-28T07:32:40+00:00\",\"dateModified\":\"2026-02-11T13:52:35+00:00\",\"author\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/hub.hslu.ch\\\/informatik\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/27da2348b7e471b60538f142295c83eb\"},\"description\":\"Agile Transformationen verlangen nach agilen Pers\u00f6nlichkeiten. Wer in alten Verhaltensmustern verharrt, gef\u00e4hrdet die Umwandlung. Setzen Sie auf internen Kulturwandel. %\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/hub.hslu.ch\\\/informatik\\\/agile-transformation-so-gelingt-der-wechsel\\\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"de-CH\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\\\/\\\/hub.hslu.ch\\\/informatik\\\/agile-transformation-so-gelingt-der-wechsel\\\/\"]}]},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"de-CH\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/hub.hslu.ch\\\/informatik\\\/agile-transformation-so-gelingt-der-wechsel\\\/#primaryimage\",\"url\":\"https:\\\/\\\/hub.hslu.ch\\\/informatik\\\/wp-content\\\/blogs.dir\\\/632\\\/files\\\/sites\\\/3\\\/annie-spratt-hCb3lIB8L8E-unsplash.jpg\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/hub.hslu.ch\\\/informatik\\\/wp-content\\\/blogs.dir\\\/632\\\/files\\\/sites\\\/3\\\/annie-spratt-hCb3lIB8L8E-unsplash.jpg\",\"width\":2048,\"height\":1344,\"caption\":\"Wenn sich Teams von einge\u00fcbten Abl\u00e4ufen verabschieden m\u00fcssen, verlangt ihnen das viel ab. Eine neue Unternehmenskultur hilft ihnen, aus ihrer Komfortzone herauszutreten.(Bildquelle: Unsplash)\"},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/hub.hslu.ch\\\/informatik\\\/agile-transformation-so-gelingt-der-wechsel\\\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Home\",\"item\":\"https:\\\/\\\/hub.hslu.ch\\\/informatik\\\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Agile Transformation: So gelingt der Wechsel\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/hub.hslu.ch\\\/informatik\\\/#website\",\"url\":\"https:\\\/\\\/hub.hslu.ch\\\/informatik\\\/\",\"name\":\"Informatik an der Hochschule Luzern\",\"description\":\"Der offizielle Blog der Hochschule Luzern \u2013 Informatik\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\\\/\\\/hub.hslu.ch\\\/informatik\\\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"de-CH\"},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/hub.hslu.ch\\\/informatik\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/27da2348b7e471b60538f142295c83eb\",\"name\":\"Gabriela Bonin\",\"description\":\"Bloggerin, Textcoach, Dozentin. Gabriela Bonin arbeitet als Bloggerin und Textcoach bei der Hochschule Luzern, im Department Informatik. Daneben ist sie als Dozentin an der Journalistenschule MAZ und als Texterin t\u00e4tig.\",\"sameAs\":[\"http:\\\/\\\/www.gbonin.com\",\"https:\\\/\\\/www.linkedin.com\\\/in\\\/gabriela-bonin\\\/\"]}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Agile Transformation: So gelingt der Wechsel - Informatik an der Hochschule Luzern","description":"Agile Transformationen verlangen nach agilen Pers\u00f6nlichkeiten. Wer in alten Verhaltensmustern verharrt, gef\u00e4hrdet die Umwandlung. Setzen Sie auf internen Kulturwandel. %","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/hub.hslu.ch\/informatik\/agile-transformation-so-gelingt-der-wechsel\/","og_locale":"de_DE","og_type":"article","og_title":"Agile Transformation: So gelingt der Wechsel - Informatik an der Hochschule Luzern","og_description":"Agile Transformationen verlangen nach agilen Pers\u00f6nlichkeiten. Wer in alten Verhaltensmustern verharrt, gef\u00e4hrdet die Umwandlung. Setzen Sie auf internen Kulturwandel. %","og_url":"https:\/\/hub.hslu.ch\/informatik\/agile-transformation-so-gelingt-der-wechsel\/","og_site_name":"Informatik an der Hochschule Luzern","article_published_time":"2022-01-28T07:32:40+00:00","article_modified_time":"2026-02-11T13:52:35+00:00","og_image":[{"width":2048,"height":1344,"url":"https:\/\/hub.hslu.ch\/informatik\/wp-content\/blogs.dir\/632\/files\/sites\/3\/annie-spratt-hCb3lIB8L8E-unsplash.jpg","type":"image\/jpeg"}],"author":"Gabriela Bonin","twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Geschrieben von":"Gabriela Bonin","Gesch\u00e4tzte Lesezeit":"5\u00a0Minuten"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":["Article","BlogPosting"],"@id":"https:\/\/hub.hslu.ch\/informatik\/agile-transformation-so-gelingt-der-wechsel\/#article","isPartOf":{"@id":"https:\/\/hub.hslu.ch\/informatik\/agile-transformation-so-gelingt-der-wechsel\/"},"author":{"name":"Gabriela Bonin","@id":"https:\/\/hub.hslu.ch\/informatik\/#\/schema\/person\/27da2348b7e471b60538f142295c83eb"},"headline":"Agile Transformation: So gelingt der Wechsel","datePublished":"2022-01-28T07:32:40+00:00","dateModified":"2026-02-11T13:52:35+00:00","mainEntityOfPage":{"@id":"https:\/\/hub.hslu.ch\/informatik\/agile-transformation-so-gelingt-der-wechsel\/"},"wordCount":823,"commentCount":2,"image":{"@id":"https:\/\/hub.hslu.ch\/informatik\/agile-transformation-so-gelingt-der-wechsel\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/hub.hslu.ch\/informatik\/wp-content\/blogs.dir\/632\/files\/sites\/3\/annie-spratt-hCb3lIB8L8E-unsplash.jpg","keywords":["Digitale Transformation","Leadership","New Work"],"articleSection":["Weiterbildung"],"inLanguage":"de-CH","potentialAction":[{"@type":"CommentAction","name":"Comment","target":["https:\/\/hub.hslu.ch\/informatik\/agile-transformation-so-gelingt-der-wechsel\/#respond"]}]},{"@type":["WebPage","ItemPage"],"@id":"https:\/\/hub.hslu.ch\/informatik\/agile-transformation-so-gelingt-der-wechsel\/","url":"https:\/\/hub.hslu.ch\/informatik\/agile-transformation-so-gelingt-der-wechsel\/","name":"Agile Transformation: So gelingt der Wechsel - Informatik an der Hochschule Luzern","isPartOf":{"@id":"https:\/\/hub.hslu.ch\/informatik\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/hub.hslu.ch\/informatik\/agile-transformation-so-gelingt-der-wechsel\/#primaryimage"},"image":{"@id":"https:\/\/hub.hslu.ch\/informatik\/agile-transformation-so-gelingt-der-wechsel\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/hub.hslu.ch\/informatik\/wp-content\/blogs.dir\/632\/files\/sites\/3\/annie-spratt-hCb3lIB8L8E-unsplash.jpg","datePublished":"2022-01-28T07:32:40+00:00","dateModified":"2026-02-11T13:52:35+00:00","author":{"@id":"https:\/\/hub.hslu.ch\/informatik\/#\/schema\/person\/27da2348b7e471b60538f142295c83eb"},"description":"Agile Transformationen verlangen nach agilen Pers\u00f6nlichkeiten. Wer in alten Verhaltensmustern verharrt, gef\u00e4hrdet die Umwandlung. Setzen Sie auf internen Kulturwandel. %","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/hub.hslu.ch\/informatik\/agile-transformation-so-gelingt-der-wechsel\/#breadcrumb"},"inLanguage":"de-CH","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/hub.hslu.ch\/informatik\/agile-transformation-so-gelingt-der-wechsel\/"]}]},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"de-CH","@id":"https:\/\/hub.hslu.ch\/informatik\/agile-transformation-so-gelingt-der-wechsel\/#primaryimage","url":"https:\/\/hub.hslu.ch\/informatik\/wp-content\/blogs.dir\/632\/files\/sites\/3\/annie-spratt-hCb3lIB8L8E-unsplash.jpg","contentUrl":"https:\/\/hub.hslu.ch\/informatik\/wp-content\/blogs.dir\/632\/files\/sites\/3\/annie-spratt-hCb3lIB8L8E-unsplash.jpg","width":2048,"height":1344,"caption":"Wenn sich Teams von einge\u00fcbten Abl\u00e4ufen verabschieden m\u00fcssen, verlangt ihnen das viel ab. Eine neue Unternehmenskultur hilft ihnen, aus ihrer Komfortzone herauszutreten.(Bildquelle: Unsplash)"},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/hub.hslu.ch\/informatik\/agile-transformation-so-gelingt-der-wechsel\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Home","item":"https:\/\/hub.hslu.ch\/informatik\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Agile Transformation: So gelingt der Wechsel"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/hub.hslu.ch\/informatik\/#website","url":"https:\/\/hub.hslu.ch\/informatik\/","name":"Informatik an der Hochschule Luzern","description":"Der offizielle Blog der Hochschule Luzern \u2013 Informatik","potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/hub.hslu.ch\/informatik\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"de-CH"},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/hub.hslu.ch\/informatik\/#\/schema\/person\/27da2348b7e471b60538f142295c83eb","name":"Gabriela Bonin","description":"Bloggerin, Textcoach, Dozentin. Gabriela Bonin arbeitet als Bloggerin und Textcoach bei der Hochschule Luzern, im Department Informatik. Daneben ist sie als Dozentin an der Journalistenschule MAZ und als Texterin t\u00e4tig.","sameAs":["http:\/\/www.gbonin.com","https:\/\/www.linkedin.com\/in\/gabriela-bonin\/"]}]}},"featured_image_src":"https:\/\/hub.hslu.ch\/informatik\/wp-content\/blogs.dir\/632\/files\/sites\/3\/annie-spratt-hCb3lIB8L8E-unsplash.jpg","featured_image_src_square":"https:\/\/hub.hslu.ch\/informatik\/wp-content\/blogs.dir\/632\/files\/sites\/3\/annie-spratt-hCb3lIB8L8E-unsplash.jpg","author_info":{"display_name":"Gabriela Bonin","author_link":"https:\/\/hub.hslu.ch\/informatik\/author\/gabrielabonin\/"},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/hub.hslu.ch\/informatik\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/14808","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/hub.hslu.ch\/informatik\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/hub.hslu.ch\/informatik\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/hub.hslu.ch\/informatik\/wp-json\/wp\/v2\/users\/21"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/hub.hslu.ch\/informatik\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=14808"}],"version-history":[{"count":62,"href":"https:\/\/hub.hslu.ch\/informatik\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/14808\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":26850,"href":"https:\/\/hub.hslu.ch\/informatik\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/14808\/revisions\/26850"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/hub.hslu.ch\/informatik\/wp-json\/wp\/v2\/media\/14809"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/hub.hslu.ch\/informatik\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=14808"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/hub.hslu.ch\/informatik\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=14808"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/hub.hslu.ch\/informatik\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=14808"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}